Vì sao một số người bị đau hông dù không té ngã hay chấn thương?

Đau hông không phải lúc nào cũng xuất hiện sau một tai nạn nghiêm trọng. Nhiều người bị đau tăng dần mà không bị ngã, chấn thương thể thao hay va đập cụ thể nào. Đó là bởi hông không chỉ bị ảnh hưởng bởi chấn thương đột ngột mà còn chịu tác động bởi thoái hóa theo thời gian, viêm, mất cân bằng cơ, tư thế chưa đúng, hoạt động quá sức và cơn đau lan từ các vùng lân cận như vùng thắt lưng. Đôi khi, các triệu chứng xuất hiện dần dần sau các hoạt động lặp đi lặp lại dù không có sự kiện đặc biệt nào.

Hông phải chịu tải trọng cơ thể và tham gia vận động suốt ngày, nên những vấn đề nhỏ cũng có thể tích tụ dần khiến đi bộ, lên xuống cầu thang hay ngồi lâu đều khó chịu. Hiểu nguyên nhân giúp bạn biết nên theo dõi khi nào và lúc nào cần đi khám.

Thoái hóa khớp hông và mòn khớp dần dần

Một trong các nguyên nhân phổ biến khiến đau hông không do chấn thương là thoái hóa khớp hông. Khi lớp sụn lót các đầu xương hông mòn đi theo thời gian, bề mặt khớp kém trơn tru, cử động trở nên cứng và đau.

Người bệnh thường cảm nhận đau ở vùng bẹn, mặt ngoài hông hoặc đùi – đặc biệt vào sáng sớm hoặc sau khi ngồi lâu. Đôi khi còn nghe tiếng lục cục hoặc thấy hông bớt linh hoạt khi mang giày, lên xe. Dù tuổi tác là yếu tố nguy cơ, người trẻ cũng có thể bị, nhất là nếu từng chấn thương hông, thừa cân hoặc có người thân bị bệnh này.

Tổn thương gân & viêm túi thanh dịch

Hông có nhiều gân và túi dịch quanh khớp giúp giảm ma sát. Động tác lặp đi lặp lại, đứng lâu hay tăng vận động đột ngột dễ khiến chúng bị viêm. Hội chứng đau vùng mấu chuyển lớn, thường liên quan tới viêm túi thanh dịch hông hoặc viêm gân mặt ngoài hông, làm bạn đau khi nằm nghiêng, đi bộ xa hoặc leo cầu thang. Dù là vận động viên, dân văn phòng hay người năng động đều có thể gặp. Khác viêm khớp, khớp vẫn vận động khá tốt nhưng ấn vào cạnh ngoài hông sẽ đau.

Căng cơ & mất cân đối cơ quanh hông

Không phải căng cơ nào cũng do tập thể thao. Cơ gập hông quá căng, cơ mông yếu hay thói quen vận động chưa chuẩn lâu dần khiến vùng hông bị quá tải. Ngồi nhiều, ít giãn cơ hoặc đột ngột tăng vận động đều dễ dẫn đến vấn đề này.

Khi nhóm cơ hỗ trợ hông yếu, các mô khác phải gắng sức bù trừ và dần trở nên đau, thường là cảm giác ê ẩm, cứng lại sau nghỉ hoặc mỏi sau khi đi bộ xa.

Đau lan từ vùng thắt lưng

Các bệnh lý vùng lưng hoặc khớp cùng chậu có thể lan đau xuống mông, bẹn hoặc mặt ngoài đùi – khiến bạn tưởng đau xuất phát từ hông. Dây thần kinh vùng lưng bị chèn ép cũng gây tê, nóng rát hay yếu cơ. Nếu vận động khớp hông bình thường mà đau lại thay đổi rõ khi cúi, ho hoặc ngồi lâu – cần đánh giá cả vùng lưng. Khám kỹ rất quan trọng vì điều trị đau do hông và đau từ lưng hoàn toàn khác nhau.

Rách sụn viền & bất thường cấu trúc khớp hông

Ổ cối hông có một vòng sụn gọi là sụn viền giúp ổn định khớp. Rách sụn viền có thể hình thành dần do động tác xoay lặp lại, gập hông sâu, hoặc dị tật cấu trúc như hẹp khớp. Biểu hiện gồm cảm giác khớp kẹt, lục cục, khóa lại hoặc đau khi ngồi xổm, xoay người, thể thao. Hay gặp ở người trẻ, người năng động nhưng bất cứ ai cũng có thể mắc.

Các bệnh viêm ảnh hưởng hông

Một số bệnh lý toàn thân như viêm khớp dạng thấp, viêm cột sống dính khớp hoặc những bệnh viêm khác cũng có thể làm đau hông mà không bị chấn thương.

Triệu chứng đau do viêm thường nặng vào buổi sáng, giảm khi vận động nhẹ và có thể làm cứng các khớp khác. Cũng có thể kèm theo mệt mỏi toàn thân. Việc chẩn đoán sớm rất quan trọng để kiểm soát tốt triệu chứng và bảo vệ khớp về lâu dài.

Khi nào nên đi khám bác sĩ?

Nhiều trường hợp nhẹ sẽ hết nếu nghỉ ngơi hợp lý và tập luyện phù hợp, nhưng các triệu chứng kéo dài không nên bỏ qua. Hãy gặp bác sĩ chuyên khoa hông nếu bạn có các biểu hiện sau:

• Đau kéo dài trên vài tuần

  Khi đau không dứt vài tuần liên tiếp – đặc biệt nếu làm ngủ kém, đi lại hoặc sinh hoạt ngày thường bị ảnh hưởng, cần đi kiểm tra.

• Hạn chế vận động hoặc bắt đầu đi khập khiễng

  Nếu thấy khó leo cầu thang, xỏ vớ, hoặc dáng đi thay đổi – đó có thể là biểu hiện của vấn đề khớp hông nghiêm trọng cần thăm khám.

• Khớp hông bị kẹt, phát ra tiếng hoặc kém vững

  Nếu cảm thấy hông hay bị kẹt, kêu lục cục, không chắc chắn khi vận động – có thể liên quan rách sụn viền hay các vấn đề cấu trúc bên trong.

• Đau về đêm hoặc ngày càng nặng

  Khi đau khiến bạn mất ngủ hoặc tiến triển nặng dần, nên sớm đến bác sĩ thay vì chờ đợi.

• Sốt, đỏ khớp hoặc đau dữ dội cấp tính

  Nếu gặp triệu chứng này, cần được cấp cứu y tế ngay để loại trừ nhiễm trùng hoặc các bệnh cấp.