Bệnh thoái hóa đốt sống cổ (Viêm khớp cổ):
Nguyên nhân và điều trị
Thoái hóa đốt sống cổ là bệnh lý thoái hóa gây ảnh hưởng đến các khớp và đĩa đệm cổ. Bệnh này còn được gọi là viêm khớp cổ hay thoái hóa khớp cổ và là một phần tự nhiên của quá trình lão hóa ở nhiều người.
Bệnh thường tiến triển âm thầm nhưng nếu triệu chứng kéo dài có thể khiến những sinh hoạt đơn giản hàng ngày như quay đầu khi lái xe, ngồi làm việc trước máy tính hoặc tìm tư thế ngủ thoải mái trở nên khó khăn, đau đớn. Khi nghỉ ngơi, dùng thuốc và điều trị bảo tồn không còn hiệu quả, bạn nên cân nhắc khám chuyên khoa để được can thiệp y tế kịp thời.
Triệu chứng thường gặp của thoái hóa đốt sống cổ là gì?
Nhiều người chỉ phát hiện bị thoái hóa đốt sống cổ tình cờ khi chụp X-quang vì các lý do khác. Khi có triệu chứng, mức độ có thể từ khó chịu nhẹ đến hạn chế sinh hoạt nặng.
Cần đặc biệt lưu ý đến đánh giá của bác sĩ khi bạn gặp phải:
-
Đau cổ và cứng cổ
Bạn có thể cảm thấy đau mỏi kéo dài, tăng khi vận động hoặc giữ đầu ở một vị trí quá lâu.
-
Nhức đầu
Căng thẳng thường bắt đầu từ sau gáy lan lên trán.
-
Đau lan
Đau có thể lan từ cổ xuống vai, cánh tay hoặc bàn tay.
-
Rối loạn cảm giác
Thấy tê, ngứa ran như kim châm ở vai, tay hoặc bàn tay, có thể cho thấy thần kinh bị ảnh hưởng.
-
Cảm giác lạo xạo
Có thể nghe hoặc cảm nhận thấy tiếng lục cục hay tiếng 'rắc' khi xoay cổ.
-
Khó giữ thăng bằng
Nếu tủy sống bị chèn ép, bạn có thể gặp khó khi đi lại, kém phối hợp động tác hoặc mất cân bằng.
Nguyên nhân tại sao lại bị bệnh này
Nguyên nhân
gây thoái hóa đốt sống cổ?
Khi tuổi tác tăng, các xương và sụn tạo nên cổ và cột sống của bạn dần bị thoái hóa. Những thay đổi này bao gồm:
-
Mất nước đĩa đệm
Đĩa đệm giúp đốt sống vận động linh hoạt. Sau 40 tuổi, đĩa đệm có xu hướng khô, mỏng và thu hẹp, làm tăng ma sát giữa các đốt sống.
-
Thoát vị đĩa đệm
Bao xơ đĩa đệm có thể rách, khiến nhân nhầy thoát ra (thoát vị), gây chèn ép lên tủy sống hoặc rễ thần kinh.
-
Gai xương
Khớp bị mòn, cơ thể phản ứng bằng cách tạo ra gai xương (xương mọc thừa) có thể làm hẹp ống sống và chèn ép rễ thần kinh.
-
Dây chằng xơ cứng
Dây chằng nối xương theo tuổi tác dần xơ cứng, khiến cổ kém linh hoạt, vận động hạn chế.
Tìm hiểu nguy cơ của bạn
Yếu tố nguy cơ
gây thoái hóa đốt sống cổ là gì?
Bên cạnh tuổi tác là nguyên nhân chính, một số yếu tố khác cũng làm tăng xác suất mắc thoái hóa đốt sống cổ hoặc gây triệu chứng sớm hơn. Bao gồm:
-
Nghề nghiệp
Công việc liên quan đến cử động cổ lặp lại, tư thế bất lợi hoặc mang vác nặng dễ gây tổn thương cổ.
-
Chấn thương cổ
Chấn thương vùng cổ (chẳng hạn tai nạn giao thông bị 'whiplash') làm tăng nguy cơ bị bệnh.
-
Di truyền
Một số gia đình có tiền sử đau cổ, thoái hóa đốt sống cổ cho thấy yếu tố di truyền.
-
Hút thuốc lá
Hút thuốc làm tăng đau cổ. Nicotine co mạch máu, giảm lượng dinh dưỡng nuôi đĩa đệm.
Chẩn đoán Thoái hóa đốt sống cổ như thế nào?
Bác sĩ sẽ khai thác bệnh sử và khám lâm sàng, đánh giá vận động cổ, phản xạ và sức cơ để xác định thần kinh hoặc tủy sống có bị tổn thương không. Nếu cần, bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm như:
Chẩn đoán Thoái hóa đốt sống cổ như thế nào?
Bác sĩ sẽ khai thác bệnh sử và khám lâm sàng, đánh giá vận động cổ, phản xạ và sức cơ để xác định thần kinh hoặc tủy sống có bị tổn thương không. Nếu cần, bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm như:
-
X-quang cổ
Tìm gai xương, hẹp khe đĩa đệm hoặc các bất thường khác gợi ý thoái hóa đốt sống cổ.
-
CT scan
Cung cấp hình ảnh chi tiết hơn X-quang để khảo sát ống sống và phát hiện gai xương có đè ép tủy sống không.
-
MRI
Cộng hưởng từ cho hình ảnh rõ nét các mô mềm như đĩa đệm, tủy sống, thần kinh—giúp xác định chính xác vị trí bị chèn ép.
-
Chụp tủy cản quang
Chất cản quang được bơm vào ống sống giúp phát hiện vị trí chèn ép rõ hơn qua hình ảnh X-quang hoặc CT.
-
Điện cơ (EMG)
Bác sĩ sẽ đo hoạt động điện ở dây thần kinh dẫn truyền tới cơ để xác định nguyên nhân triệu chứng là tại cổ hay ở vị trí khác trên tay.
Phác đồ điều trị thoái hóa đốt sống cổ tại Singapore
Điều trị các bệnh lý cột sống rất cần sự cá nhân hóa. Phương pháp phụ thuộc nguyên nhân và mức độ ảnh hưởng đến sinh hoạt. Mục tiêu là kiểm soát đau, duy trì hoạt động, và phòng ngừa tổn thương thần kinh lâu dài.
Điều trị không phẫu thuật
-
Vật lý trị liệu
Bác sĩ vật lý trị liệu sẽ hướng dẫn bạn các bài tập kéo giãn, tăng cường cơ vùng cổ-vai. Nếu thần kinh bị chèn ép, có thể áp dụng kéo giãn cột sống để giảm áp lực.
-
Thuốc
Thuốc kháng viêm không steroid (NSAIDs), corticosteroid, thuốc giãn cơ giúp giảm viêm, đau và co thắt cơ cổ.
-
Đai bảo vệ cổ mềm
Đai cổ giúp cơ cổ nghỉ ngơi, giới hạn vận động cổ. Chỉ nên sử dụng ngắn hạn, dùng lâu sẽ làm yếu cơ cổ.
-
Tiêm
Bác sĩ có thể tiêm thuốc steroid cạnh rễ thần kinh hoặc vào khớp mặt để giảm viêm và đau.
Can thiệp phẫu thuật
Phẫu thuật thường chỉ định cho bệnh nhân có dấu hiệu tổn thương thần kinh tiến triển, ví dụ yếu/tê tay hoặc đau dữ dội không đáp ứng điều trị bảo tồn. Một số trường hợp, có thể chỉ định mổ giải áp cột sống để giảm chèn ép thần kinh. Loại phẫu thuật cụ thể tùy thuộc mức độ, vị trí tổn thương.
Các phẫu thuật thường gặp bao gồm:
-
Cắt bỏ và hàn đĩa đệm cổ trước (ACDF)
ACDF là phẫu thuật phổ biến cho các trường hợp chèn ép thần kinh. Bác sĩ phẫu thuật tiếp cận từ phía trước cổ, lấy bỏ đĩa đệm hư/bị thoát vị và gai xương. Khoảng trống sẽ được lấp bằng mảnh xương hoặc đệm nhân tạo và hàn nối các đốt sống liền kề cho ổn định.
-
Thay đĩa đệm nhân tạo cổ
Một số trường hợp phù hợp có thể thay đĩa đệm nhân tạo để giữ vận động cổ, sau khi đã lấy bỏ đĩa hỏng và giải phóng chèn ép thần kinh. Thích hợp cho người không có mất vững hoặc thoái hóa nặng.
-
Phẫu thuật giải ép phía sau (cắt bỏ bản sống/ tạo hình bản sống)
Đối với bệnh nhân chèn ép tủy nhiều tầng, có thể áp dụng tiếp cận phía sau. Cắt bỏ một phần đốt sống để mở rộng chỗ cho tủy sống; khi cần sẽ kết hợp cố định cột sống. Tạo hình bản sống (laminoplasty) giúp mở rộng ống sống mà vẫn giữ giải phẫu tự nhiên.
Giảm đau do thoái hóa đốt sống cổ tại Phẫu thuật chỉnh hình HC
Sống chung với thoái hóa đốt sống cổ có thể khiến hoạt động thường ngày trở nên khó khăn, đau đớn, làm bạn giảm chất lượng sống. Việc khám đánh giá toàn diện sớm rất quan trọng để nhận biết mức độ bệnh và nguyên nhân. Điều trị sớm, đúng hướng giúp ngăn bệnh nặng thêm và duy trì khả năng độc lập cho bạn.
Giảm đau do thoái hóa đốt sống cổ tại Phẫu thuật chỉnh hình HC
Sống chung với thoái hóa đốt sống cổ có thể khiến hoạt động thường ngày trở nên khó khăn, đau đớn, làm bạn giảm chất lượng sống. Việc khám đánh giá toàn diện sớm rất quan trọng để nhận biết mức độ bệnh và nguyên nhân. Điều trị sớm, đúng hướng giúp ngăn bệnh nặng thêm và duy trì khả năng độc lập cho bạn.
Đội ngũ bác sĩ chuyên khoa của chúng tôi
Tại Phẫu thuật chỉnh hình HC, chúng tôi cung cấp giải pháp điều trị toàn diện, cá nhân hóa cho từng người bệnh kể cả bảo tồn lẫn phẫu thuật, dưới sự dẫn dắt của Giám đốc Y khoa, Bác sĩ Chỉnh hình cấp cao Dr Henry Chan, cùng Dr Nicholas Yeoh, Dr Toon Dong Hao, Dr Tang Zhi Hao. Đội ngũ chúng tôi sẵn sàng đồng hành, chăm sóc bạn trên hành trình hồi phục.
Câu hỏi thường gặp (FAQ) về thoái hóa đốt sống cổ
Thoái hóa đốt sống cổ có chữa khỏi hoàn toàn không?
Đi bộ có tốt cho bệnh thoái hóa đốt sống cổ không?
Nếu không chữa trị, bệnh sẽ tiến triển thế nào?
Thoái hóa đốt sống cổ khác gì với thoát vị đĩa đệm cổ?
Thoái hóa đốt sống cổ có gây chóng mặt không?
Nên dùng gối cứng hay mềm cho đau cổ?
Gặp gỡ đội ngũ chuyên gia của chúng tôi
Dr Henry Chan
Giám đốc Y khoa & Bác sĩ tư vấn cấp cao Bác sĩ phẫu thuật chỉnh hình
MBBS (S’pore), MRCS (Edinburgh), MMed (Orthopaedic Surgery), FRCS (Edinburgh)
Bác sĩ Henry Chan là chuyên gia phẫu thuật chấn thương chỉnh hình giàu kinh nghiệm, chuyên thay khớp và phẫu thuật chỉnh sửa phức tạp. Ông được đào tạo tại Helios Endo-Klinik (Đức) theo học bổng MOH HMDP và đã thực hiện hơn 1.000 ca thay khớp. Bác sĩ đặc biệt thành thạo các kỹ thuật thay khớp bằng máy tính và robot để mang lại kết quả chính xác.
Dr Nicholas Yeoh
Bác sĩ phẫu thuật chỉnh hình cố vấn cấp cao
MBChB (Edinburgh), MRCS (Edinburgh), MMed (Orthopaedic Surgery), FRCS (Edinburgh)
Bác sĩ Nicholas Yeoh là chuyên gia chấn thương chỉnh hình được Bộ Y tế công nhận và là hội viên Royal College of Surgeons of Edinburgh. Ông từng nhận học bổng chuyên sâu về tái tạo khớp háng và gối tại Sydney. Bác sĩ chuyên thay khớp ít xâm lấn, phẫu thuật robot và các kỹ thuật hiện đại giúp phục hồi nhanh, mang lại kết quả tốt.
Dr Toon Dong Hao
Bác sĩ phẫu thuật chỉnh hình cố vấn cấp cao
MBChB (Leeds), MRCS (Edinburgh), MMed (Orthopaedic Surgery), FRCS (Edinburgh)
Bác sĩ Toon Dong Hao là chuyên gia chấn thương chỉnh hình với nhiều kinh nghiệm và là hội viên Royal College of Surgeons of Edinburgh. Ông được đào tạo chuyên sâu về phẫu thuật vai và khuỷu tay tại Sydney. Bác sĩ Toon tập trung điều trị chấn thương thể thao, nội soi khớp và các phẫu thuật phức tạp giúp phục hồi vận động.
Dr Tang Zhi Hao
Bác sĩ phẫu thuật chỉnh hình cố vấn cấp cao
MBBS (S’pore), MRCS (Edinburgh), MMed (Orthopaedic Surgery), FRCS (Edinburgh)
Bác sĩ Tang Zhi Hao là chuyên gia phẫu thuật chỉnh hình giàu kinh nghiệm, chuyên về các bệnh lý bàn chân và cổ chân. Ông từng tu nghiệp chuyên sâu về phẫu thuật bàn chân, cổ chân tại Bệnh viện Severance, Đại học Yonsei (Seoul) với GS Jin Woo Lee. Trước khi làm tư, ông từng là cố vấn và phó trưởng khoa chỉnh hình tại Bệnh viện Khoo Teck Puat.
